Boventonen, novelle

In 2007 is mijn novelle "Boventonen" verschenen.
Het is het verhaal van een jonge vrouw die in een amateurkoor zingt dat op koorweek gaat naar Engeland, naar St Ives in Cornwall, om een mis van William Byrd in te studeren.
Te bestellen via www.freemusketeers.nl

Hieronder de eerste bladzijde:

Ik ben een echt vadermeisje. Daarom sta ik het liefst tussen de eerste tenor en de mannenalt. Hardop zeg ik natuurlijk dat de mannenalt beter dan ik van blad kan zingen en dat ik goed kan intoneren naast een tegenstem. Misschien heb ik zelf ook jaren geloofd dat dit waar is. Onzin allemaal. Ik stond en sta het liefst naast mannen.
Eigenlijk zijn mannenalten een zeldzaamheid in Nederland, maar vreemd genoeg heb ik er vanaf mijn eerste koorervaring altijd naast een gestaan.
Als student muziekwetenschappen moest ik verplicht koorzingen als onderdeel van de propedeuse. In september begonnen we met 80 eerstejaars om in juni met ongeveer 40 over te blijven. Iedere dinsdagmiddag, het hele studiejaar lang, liepen we in groepjes van 2 tot 10 studenten in verschillende tempi de driehonderd meter van het instituut naar de rooms-katholieke kerk waar de repetities plaatsvonden. Alleen in dat ene jaar, waarin ik aan mijn muziekstudie begon, werd er gerepeteerd in de schuilkerk vol roomse pracht en praal in de Minrebroederstraat. De witgekalkte, protestante Janskerk waar alle andere jaren de schola cantorum plaats vond, werd toen gerestaureerd.
Het lijkt voor een luisteraar misschien dat een koor uit 20 tot 40 musici bestaat, zoveel zangers als er zijn. Feitelijk wordt er maar door één persoon gemusiceerd en dat is de dirigent. Wij, de zangers, zijn zijn instrument. Met zijn slag en met zijn ogen bespeelt hij ons. Wij klinken zoals hij het hebben wil. Ons geluid wordt door hem bestuurd, wij zijn slechts de toetsen van zijn klavier, de stok en snaren van zijn viool.
En dat is maar goed ook. Koorzangers kunnen in wezen niet musiceren, ze zijn slechts bezig hun ademstoot om te zetten in klank, bij voorkeur zuiver, en daar gaat alle aandacht in zitten. In een soort tweede bewustzijn horen we wel ergens of de muziek mooi is of niet maar aangezien de muziek alleen bestaat terwijl wij gloedvol uitademen en onze toon moeten aanpassen aan de zangers naast ons, blijft er niet veel tijd over de kern van de muziek te horen.
Ik kwam hier langzaam in de loop van vele koorrepetities achter. Soms hield ik een paar maten mijn mond om te horen wat de componist bedoelde. Zeker tijdens dat eerste jaar als koorzanger kon dat straffeloos. Als een van de 15 alten was mijn ongetrainde stem niet eens voor mijzelf waarneembaar en kon ik minutenlang de vier lijnen in de muziek van blad meelezen en stuk voor stuk horen klinken in alle gewelven en zijbeuken van de kerk. De beschilderde wanden, de gouden beelden, de uitdrukkingsloze Maria -of ze nou net een kind had gekregen of verloren, ze keek altijd hetzelfde- de bloederige kruisweg, de gekleurde ramen, op dinsdagmiddag kon ik het rooms-katholieke geloof rustig bekijken terwijl ik af en toe ook een goede toon van mijn buurman trachtte over te nemen. 
 

 

mooie site over St Ives:
www.onestives.co.uk


 



lezers over Boventonen

Hieronder enkele commentaren van lezers:

Vincent Bijlo, schrijver/cabaretier:
"Het is een kwetsbaar boek. En ook een gedurfd boek. Voor de niet-geprogrammeerde lezer."

Ronald Plasterk, koorzanger/ oud-minister van onderwijs:
"Zo het al mogelijk is het wonder van het koorzingen geheel in woorden te vatten -hetgeen u nastreefde-  dan is het u beslist gelukt om het inspirerende gevoel van het samen zingen over te brengen. Moge dit boek de opmaat voor een welluidend oeuvre zijn.

"Maureen Peeck, emeritus-docent Engelse Letteren aan de UU:
"I don't think your descriptions of the process of singing in a choir could be bettered; indeed I have never ever read such descriptions in any other work of fiction. It is an intriguing and original book and I thoroughly enjoyed reading it."

Arjeh Kalmann, hoofdredacteur Utrechts Nieuwsblad:
"Ik vond het heel erg mooi. Maar net toen ik goed en wel in het verhaal zat, was het helaas afgelopen." (tip van de schrijver: dan moet je het nog een keer lezen)

Jan-Paul Rosenberg, poezie-uitgever:
"Eindelijk eens een Nederlands literair werk dat niet in de grachtengordel gesitueerd is. Het is goddank niet hip en oversekst, maar hoogst origineel en hoogst literair."


St. Ives Bay in St. Ives, Cornwall



Laatst gewijzigd: 20-5-2011